Leren van de dieren

In liedjes, verhalen en gedichten spelen dieren soms een belangrijke rol. Ze kunnen worden gebruikt om menselijke gevoelens, ideeën, angsten en wensen te verwoorden. Dieren helpen de schrijver om de boodschap over te brengen op een speelse, grappige of vertederende manier. Je gaat twee teksten lezen waarin dieren de hoofdrol spelen.

Texte 1 is het liedje Oiseau van de Franse acteur en liedjesschrijver Bertrand Belin. Voor deze opname en videoclip werkte hij samen met de groep Laurent Bardainne & Tigre d’Eau Douce. De songtekst gaat over wat hij zou doen als hij een vogel was. Zouden we dat niet allemaal wel willen, ook al is het maar voor een dag?

La Cigale et la Fourmi (texte 2) is een fabel van Jean de La Fontaine uit de 17e eeuw, de tijd van koning Lodewijk de Veertiende. Een fabel is een gedicht waarin dieren praten en waar meestal een moraal (een levensles) in zit. Vaak krijgen de dieren ook menselijke eigenschappen, zoals gierigheid, gulzigheid of jaloezie. Zo probeert de schrijver mensen een spiegel voor te houden.

La Fontaine heeft bijna 250 fabels geschreven; die zijn nog steeds populair omdat ze voor veel mensen nog steeds herkenbaar zijn. In La Cigale et la Fourmi draait het om het contrast tussen de mier, die heel serieus en hardwerkend is, en de krekel die een speels en zorgeloos leven leidt maar daardoor soms in de problemen komt. In welk van deze dieren herken jij je het meest, en wat kun je daarvan leren?

  • Bekijk voor meer achtergrondinformatie dit tekenfilmpje waarin de fabel van de krekel en de mier wordt uitgelegd

Texte 1

Si j’étais un oiseau
Je survolerais les villes
Je survolerais la campagne
Les parkings
D’autres parkings
Des monuments
Des chantiers
Je survolerais des chantiers
Si j’étais un oiseau
Même tout petit
Je survolerais le pays
Avec le vent
Avec les nuages
Avec les avions de chasse
Les avions de chasse
Les avions de ligne
Je survolerais lеs vignes
Je mangerais lеs raisins
Je chierais les pépins
Le long des cours d’eau
Si j’étais un oiseau
Si j’étais un oiseau

Mais je ne suis qu’un serpent
Et ma vie est à terre
Mon ventre est sur les pierres
Où je ferai ma tombe
Je ne suis qu’un serpent
Et de murs en murs
De prairie en prairie
Je perpétue mes hécatombes                                              bloedbaden
D’ailleurs je mange les œufs de colombe                       duiveneieren
Si j’étais un oiseau
Si j’étais un oiseau
Cui-cui-cui-cui-cui-cui
etc.

Source : Bertrand Belin, Oiseau (2022)

 

Texte 2

La Cigale, ayant chanté
Tout l’été,
Se trouva fort dépourvue                                    zat zonder eten 
Quand la bise fut venue:                                     noordenwind
Pas un seul petit morceau
De mouche ou de vermisseau.
Elle alla crier famine
Chez la Fourmi sa voisine,
La priant de lui prêter
Quelque grain pour subsister
Jusqu’à la saison nouvelle.
« Je vous paierai, lui dit-elle,
Avant l’Oût, foi d’animal,                                    voor de zomer, ik zweer het
Intérêt et principal. »
La Fourmi n’est pas prêteuse :                          leent niet graag iets uit
C’est là son moindre défaut                               dat is nog haar minste gebrek
« Que faisiez-vous au temps chaud ?
Dit-elle à cette emprunteuse.
— Nuit et jour à tout venant
Je chantais, ne vous déplaise.
— Vous chantiez ? J’en suis fort aise.              daar ben ik blij om
Eh bien ! Dansez maintenant. »

D’abord, il faut connaître quelques mots pour mieux comprendre les textes. Suivez les trois étapes suivantes pour découvrir la signification de quelques mots et petites phrases.

  1. Cherche d’abord les mots que tu connais déjà. Traduis-les.
  2. Devine les autres mots. Peut-être que tu peux le faire à l’aide de l’anglais ou d’une autre langue que tu connais.
  3. Utilise deepl.com ou un dictionnaire pour traduire les mots qui restent.
Texte 1

  1. un oiseau
  2. survolerais (survoler)
  3. la campagne
  4. les chantiers
  5. le vent
  6. les nuages
  7. les avions de chasse
  8. les vignes
  9. chierais (chier)
  10. les pépins
  11. les cours d’eau
  12. serpent
  13. le ventre
  14. les pierres
Texte 2

  1. la cigale
  2. un morceau
  3. la mouche
  4. le vermisseau
  5. la famine
  6. la fourmi
  7. la voisine
  8. priant (prier)
  9. prêter
  10. le grain
  11. subsister
  12. intérêt
  13. l’emprunteuse (emprunter)